Geen gedwongen asielspreiding terwijl voordeur openstaat

De Tweede Kamer debatteerde op donderdag 23 april in commissieverband met minister Van den Brink (Asiel en Migratie) over de spreidingswet. De bijdrage van SGP-Kamerlid Diederik van Dijk is hieronder te lezen.

De voordeur bleef wagenwijd openstaan, terwijl binnen geen plek meer over is. Het is de samenvatting van twee jaar spreidingswet. De SGP wees de controversiële wet af, omdat wij geen gedwongen spreiding over gemeenten wilden terwijl niets aan de voordeur zou worden gedaan. Sommige partijen stemden uiteindelijk toch in met de gedachte: er volgen nog maatregelen om de instroom te beperken.

Afgelopen dinsdag hebben we opnieuw gezien dat de wens voor een aanscherping van het asielbeleid wel met de lippen wordt beleden, maar in de praktijk niet wordt waargemaakt. Eindelijk lag er een kans om mooie woorden over grip op migratie om te zetten in concrete daden, maar opnieuw werden de vele Nederlanders die zich hierover zorgen maken teleurgesteld. Ronduit beschamend.

Neem effectieve maatregelen
Ook de uitslagen van de gemeenteraadsverkiezingen laten zien dat veel inwoners kritisch zijn over meer azc’s in hun wijk of straat. De SGP vindt daarom dat we in moeten zetten op wetten die de instroom daadwerkelijk gaan beperken. Ik roep het kabinet op: kom, naast snelle invoering van het migratiepact en tweestatusstelsel, met een spoedpakket aanvullende nationale maatregelen, zodat we niet langer aantrekkelijker zijn dan landen om ons heen. Zet in op migratiepartnerschappen en asielaanvragen buiten de EU om te voorkomen dat mensen massaal de onfortuinlijke oversteek wagen. Maak werk van veel steviger terugkeerbeleid met terugkeerhubs buiten de EU. Uitgeprocedeerde asielzoekers moeten ook echt terug naar het land van herkomst en mogen niet hier blijven ronddolen. Neem ook hiervoor effectieve maatregelen. En schaf de dwangsommen snel af. Geen enkel ander land kent zo’n lucratieve vergoeding voor asielzoekers, terwijl de IND eronder bezwijkt. Daarom heb ik opnieuw een amendement ingediend om definitief afscheid te nemen van de asieldwangsommen.

Coalitieakkoord
Voorzitter, in het coalitieakkoord staat een vrij vage zin over de spreidingswet: ‘Wanneer er voldoende vaste en flexibele opvangplekken van het COA zijn, wordt inzet van de spreidingswet overbodig.’

• Gaat het hier om een feitelijke constatering of een brandende ambitie van deze coalitie?
• Betekent dit dat deze minister inzet op voldoende vaste COA-plekken en dat dan de wet verdwijnt?
• Zo ja, hoe gaat hij er met gezwinde spoed voor zorgen dat die plekken gerealiseerd gaan worden?

Hoe eerder de spreidingswet verdwijnt, hoe liever. En wat de SGP betreft passen we in ieder geval geen enkele dwang richting gemeenten toe.

Opvang
Iedere dag worden gemeenten op het laatste moment overvallen met een telefoontje vanuit het COA: “Er komt nu een bus asielzoekers uw kant op, veel succes bij de opvang!”Bij sommige gemeenten komt het COA de gemaakte afspraken over beëindiging niet na. Begrijpelijk dat deze mensen ergens onder moeten worden gebracht, maar dit is natuurlijk een zeer onwenselijke situatie. Ik vraag ook om een reactie op de brief van de gemeenteraad van Hendrik-Ido-Ambacht, die na een ernstige mishandeling en poging tot verkrachting door een veiligelander geen asielzoekers uit een veilig herkomstland meer willen opvangen en pleit voor een aparte aanpak van deze groep.

Tot slot
Tot slot nog een aantal vragen over de uitvoering van de spreidingswet. Kleinschalige opvang levert meer draagvlak en draagkracht op, maar uit gesprekken met gemeenten horen wij dat vooral wordt ingezet op grote locaties.

• Wil de minister in gesprek met COA bezien hoe de mogelijkheden voor kleinschalige opvang in deze cyclus kunnen worden verruimd?
• Ziet hij ook kansen voor ruimere mogelijkheden voor gemeenten om zelf de exploitatie en regie te voeren over opvanglocaties, en daarbij ondersteuning van het COA in te huren, zoals VNG voorstelt?
• Ondanks een aangenomen SGP-motie om de verslagen van de regietafels actief openbaar te maken bleek eerder dat de helft van de provinciale regietafels dat nog niet doet. Wordt ervoor gezorgd dat iedere regietafel voortaan openheid geeft?