30 september 2026

Het is alle hens aan dek!

De Tweede Kamer debatteerde op woensdag 30 september in commissieverband over de Maritieme Sector. Lees hieronder bijdrage van Chris Stoffer.

Binnenvaart

De logistieke sector, een van onze halsslagaders, zit in de hoek waar de klappen vallen. Niet alleen financieel en door brugafsluitingen, maar ook op het water.
Het afgesloten Twentekanaal met een half miljoen euro kosten per dag, de lage waterstand op de Rijn, maar ook stremmingen en storingen vanwege verouderde sluizen en bruggen spelen de sector parten. Hoe krijgen we meer water onder de boot?

Zorg ervoor dat kleine binnenvaartschepen niet uit de vaart gaan door strenge emissie-eisen. Zorg ervoor dat sluizen en gemalen ook bij laag water hun werk kunnen blijven doen. Nu ging het mis bij bijvoorbeeld de sluizen bij Eefde en Weurt . Verder moet het aantal storingen en stremmingen omlaag in plaats van omhoog. Het budget voor instandhouding moet de opgave gaan volgen in plaats van andersom.

Teleurstellend dat het kabinet buigt naar links en bezuinigingen parkeert, terwijl bij infrastructuur nog zo’n financieel gat gaapt. De minister is gewaarschuwd. De binnenvaart kan niet even omvaren. De economische schade is relatief groot.

  • Wat is de strategie van de minister om deze logistieke en economische schade door droogte en storingen in te perken?
  • Wordt snel een knoop doorgehakt over vernieuwing van het gemaal bij Eefde?

Hoe dan ook is het belangrijk dat kwetsbare schakels in het vaarwegennet bij laag water in kaart worden gebracht, zodat ze met prioriteit aangepakt kunnen worden.

  • Wil de minister dit voor het volgende commissiedebat maritiem met binnenvaart en verladers oppakken?

Zwakke schakels moeten niet onder de pet gehouden worden, zoals bij sluis Eefde is gebeurd.

  • Wordt ook de inzet op multimodaal goederenvervoer versterkt, zodat we minder kwetsbaar worden voor uitval van kunstwerken en kanalen?

Elektrisch varen binnenvaart
Wat is het perspectief voor verduurzaming in de binnenvaart? Door verdubbeling van de biobrandstoffenprijs vanwege het schot tussen sectoren is dit voor schippers een weinig aantrekkelijke optie meer. Vervoer over water wordt onbetaalbaar als via ETS2 de dieselprijs steeds verder opgekrikt wordt.

  • Hoe gaat de minister zorgen voor een eerlijke kans voor binnenvaartschippers?

Elektrisch varen mag niet zwaarder belast worden dan varen op dieselolie. De quickscan voor verlaging van de energiebelasting is positief. De kabinetsbrief is daarentegen vaag.

  • Wordt de verkenning gericht op het opnemen van de belastingverlaging in het volgende belastingplan?

Maritieme maakindustrie
De minister wil zijn schouders zetten onder de Sectoragenda Maritieme Maakindustrie. Maar, wat betekent dat in de praktijk?

  • Komt er opvolging van het Maritieme Innovatie Programma?

Het is alle hens aan dek om de Nederlandse vlag aantrekkelijk te houden. Dat betreft het woonlandbeginsel, maar ook de fiscale behandeling van off shore werkschepen. De Kamer heeft gevraagd om Nederlandse werkschepen in z’n geheel mee te nemen onder de tonnageregeling en de afdrachtvermindering zeevaart. Onder meer België gaat z’n tonnageregeling verbreden. We willen toch niet dat bedrijven over de grens gaan kijken?

  • Gaat het kabinet een been bijtrekken?

Vlootvervangingsprogramma
Al jaren hamer ik op voortvarende uitvoering van het vlootvervangingsprogramma van de Rijksrederij, zeker nu de beveiliging van de Noordzee belangrijker is dan ooit. Voor een groot deel van de vloot blijft het onduidelijk wanneer opdracht de markt opkomen. De Kamer zou voortgangsrapportages krijgen, maar de laatste is alweer van twee jaar geleden.

  • Hoe gaat de minister ervoor zorgen dat maritieme bedrijven weten waar ze aan toe zijn?
  • Wil hij voor het begrotingsdebat de Kamer rapporteren, en daarbij serieus, meerjarig perspectief geven?

Bescherming infrastructuur Noordzee
Goed dat structureel geïnvesteerd wordt in bescherming van de Noordzee-infrastructuur. Zo had de Kustwacht volstrekt onvoldoende middelen om schepen met verkeerde bedoelingen in de smiezen te houden.

  • Kan de minister garanderen dat nu alle meldingen door de Kustwacht serieus opgepakt kunnen worden en zij 24/7 inzetbaar is?